چهارشنبه بیست و نهم آذر 1385
دستيابي به رشد اقتصادي پايدار
برگرفته از خبرگزاری میراث فرهنگی
دستيابي به رشد اقتصادي پايدار از شاخصهاي اصلي پيشرفت براي كشورهاي در حال توسعه به شمار ميآيد.
گردشگري بخش عمدهاي از درآمد اقتصادي كشورها و 10 درصد از توليد ناخالص ملي آنها را شامل ميشود. در حداقل يك سوم از كشورهاي در حال توسعه گردشگران منبع اصلي درآمد بوده و در واقع مولد درآمد اقتصادي كشورها به شمار ميآيند.
رشد چشمگير گردشگري در 50 سال اخير يكي از مهمترين پديدههاي اقتصادي و اجتماعي قرن بيست و يكم محسوب ميشود.
افزايش شمار گردشگران خارجي از 25 ميليون نفر در سال 1950 به 763 ميليون نفر در سال 2004 نمايانگر متوسط رشد سالانهاي بيش از 7 درصد در طول 50 سال گذشته است. گردشگري تمامي بخشهاي اقتصادي را تحتالشعاع قرار داده و در فعاليتهاي شاخص اقتصادي در دنيا بسيار تاثيرگذار بوده است.
اين صنعت همچنين تاثير اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و زيست محيطي فزايندهاي در سطح جهاني و ملي دارد.
براي بيشتر كشورهاي در حال توسعه به ويژه كشورهاي حداقل توسعه يافته (LDCS)، گردشگري ستون اصلي توسعه اقتصادي به شمار ميآيد. البته اين امر در همه كشورها به يك ميزان وجود ندارد. براي نمونه صنعت گردشگري در بنگلادش مدتها است كه مورد بيتوجهي قرا رگرفته است. اين در حالي است كه طبيعت زيبا و منحصر به اين كشور ميتواند ميزبان گردشگران بيشماري از سراسر نقاط دنيا باشد.
برخي از آثار تاريخي اين كشور بيش از 2000 سال قدمت دارند و سازمان گردشگري اين كشور در سال 1973 با هدف توسعه تسهيلات گردشگري و بالا بردن توليدات مرتبط با اين صنعت و ارائه تصوير جديدي از اين كشور تاسيس شد.
گردشگري ميتواند با مشاركت در سه هدف اصلي كشورهاي در حال توسعه كه توليد درآمد، اشتغالزايي و درآمد ناشي از ورود ارز خارجي است، نقش مهمي در قالب نيروي محرك توسعه اقتصادي ايفا كند.
گردشگري فرصتهاي شغلي خوبي را براي گروههاي مختلف اجتماعي به وجود ميآورد و در نتيجه ميتواند نقش مهمي در ريشهكن كردن فقر در كشورهاي در حال توسعه داشته باشد.
علاوهبر اين گردشگري دولت هر كشور را به توسعه زيرساختهاي خود تشويق ميكند، همچنين در توازن پرداختهاي كشوري (BOP) نيز نقش دارد. به عبارتي گردشگري موتور قدرتمند پيشرفت در كشورهاي در حال توسعه به شمار ميآيد.
در سنگاپور گردشگري نقش مهمي در درآمدزايي، اشتغال و توازن كلي پرداختها دارد. سنگاپور طرح كلي گردشگري با عنوان «گردشگري 21» دارد كه اين برنامه براي تبديل اين كشور به يكي از مراكز گردشگري در دنيا تنظيم شده است.
مالزي در اين زمينه ميليونها دلار به توسعه زيرساختهاي گردشگري خود اختصاص داده است تا شمار بيشتر گردشگر را به سمت كشور خود جذب كند.
در نپال 20 درصد از درآمد خارجي اين كشور از اين صنعت تامين ميشود.در مالديو گردشگري 70 درصد از ورود ارز خارجي به اين كشور و 40 درصد از درآمد دولت و 20 درصد از توليد ناخالص ملي را شامل ميشود.
سازمان جهاني گردشگري سازمان ملل (UNWTO) مالديو را نمونه توسعه پايدار گردشگري معرفي كرده است.
رشد صنعت گردشگري تاثيرات چند جانبهاي در كشورها به دنبال دارد. برقراري توازن و تعادل در وضعيت پرداختها، تنوع اقتصادي، افزايش درآمدها و ايجاد فرصتهاي شغلي از پيامدهاي اين صنعت به شمار ميآيد.
از طرفي گردشگري محور توسعه پايدار كشورها به شمار ميآيد. سازمان جهاني تجارت با همكاري بخش برنامهريزي براي توسعه سازمان ملل برنامههاي ويژهاي براي رشد اين صنعت در كشورهاي در حال توسعه اجرا ميكند.
وزراي گردشگري سازمان همكاريهاي منطقهاي جنوب آسيا با اجراي طرح مشتركي قصد دارند شبكه گردشگري را در منطقه به وجود آورند كه بتواند به رشد اين صنعت در بين اعضاي آن كمك كند.
گردشگري صنعتي است كه به طور مجزا نميتواند رشد كند. توسعه اين صنعت در گرو رشد و توسعه بخشها و زيرساختهاي مختلف اجتماعي است. دولتها در اين رابطه نقش كليدي ميتوانند ايفا كنند، ولي نقش مشاركت بخشهاي خصوصي و تعامل آنها با بخشهاي دولتي، سازمانهاي غير دولتي، موسسات، نهادها و ارگانهاي ديگر نبايد از نظر دور نگه داشته شود. در نتيجه براي رسيدن به توسعه پايدار در عرصه گردشگري تمام قابليتهاي جامعه بايد بكار گرفته شود.
در این میان نقش رسانه ها بسیار حساس می باشد . رسانه ها با به حرکت در آوردن اذهان جامعه و مسئولین در توجه به آنچه که تا کنون به آن کم ترین توجه شده است . به این اقتصاد پایدار با اشتغال زایی فراوان کمک شایانی خواهند نمود .

